Varkensoren, aspic, pensen, zwoerd en mergpijpjes… Wie kent dit vergeten voedsel nog?

Voor onze grootouders was het eten van gelatineuze stukken vlees heel normaal. Zij deden het wellicht gewoon om economische redenen, maar het had ook een enorm gezondheidsvoordeel.

Gelatine maakt 50% uit van de eiwitten in een dier, maar komt veel minder voor in de actieve weefsels zoals de hersenen, spieren en lever.  Gelatine bestaat voor 35% uit glycine, 12% proline, 12% hydroxyproline, 11 % alanine en kleinere hoeveelheden arginine, asparaginezuur en lysine.

Spierweefsel bestaat daarentegen uit de 8 essentiële aminozuren.

Vandaag wordt in de medische wetenschap en voedingskunde enkel gesproken over deze essentiële aminozuren. Ze worden de bouwblokken van de spieren genoemd. We maken deze aminozuren niet zelf aan en moeten ze dus uit voeding winnen. Volgens de fitnessmagazines moet wie spieren wil opbouwen kippenborst en steak eten. Voor en na de training gooien we daar best nog een proteïne shake met geïsoleerde aminozuren bovenop.

Het niet essentiële aminozurenprofiel van gelatine lijkt weinig waardevol.

Of toch niet?

De aminozuren in gelatine worden dan wel ook in het lichaam zelf aangemaakt, in grote hoeveelheden is dat niet. Een extra toevoeging via de voeding is geen slecht idee. Zo kan gelatine bijvoorbeeld helpen met de regeneratie van de weefselcellen in de darmwand.

Dagelijks beenderbouillon drinken wordt onder andere door Dr. Sarah Ballantyne (The paleo mom) en Dr. Terry Wahls aanbevolen als eerste stap in het herstel van de darmen. Zij zeggen dat gelatine een sleutelrol kan spelen in het helen van het “leaky gut” syndroom.

Glycine, het meest voorkomende aminozuur in gelatine, heeft een celbeschermende, wondhelende en tumorwerende functie. Het lichaam maakt zo’n 10 gram Glycine per dag, voldoende voor algemeen celherstel in een gezond lichaam. Zodra we stress uitoefenen op het lichaam door een zware work out bijvoorbeeld is dit reeds onvoldoende. Glycine is net zo belangrijk voor je spierherstel als de essentiële aminozuren.

Gelatine eten heeft neurologische gezondheidsvoordelen. Glycine heeft  een gelijkaardige structuur als gamma-amino-boterzuur (GABA), de meest voorkomende kalmerende neurotransmitter. Glycine kan net als GABA bijdragen tot een verbeterde slaap, mentale focus en heeft een antidepressieve werking.

Consumptie van gelatine stimuleert de lichaamseigen collageenproductie. Collageen zorgt voor de elasticiteit van onze huid en  is essentieel voor onze gewrichten en beenderdichtheid. Regelmatige consumptie van gelatine beschermt je dus tegen rimpels, artritis en osteoporose.

Het eten van gelatineuze stukken vlees zorgt voor een verlaging van de homocysteïnewaarden in je bloed. Homocysteïne is een bijproduct van de metabolisatie van methionine, het aminozuur dat in hoge hoeveelheid in spierweefsel voorkomt. Te hoge homocysteïnewaarden worden gelinkt aan cardiovasculaire ziektes.

De aminozuren glycine en serine die in gelatine voorkomen zorgen ervoor dat homocysteïne terug wordt omgevormd in het onschadelijke methionine.

En dan nu de hamvraag…

Hoe kan je meer gelatine eten?

Kook je eigen beenderbouillon! Koop hiervoor gelatineuze botten, bij voorkeur gewrichten en hoeven. Rooster ze even in de oven voor extra smaak en kook ze vervolgens in water gedurende 10-24u op een zacht vuur. In de snelkoker volstaat 8 uur.  Als je groenten wil toevoegen, doe je dit in het laatste uur (niet in de snelkoker). Breng op smaak met zout en peper. Je bouillon is geslaagd als ze na afkoelen een vaste vorm heeft aangenomen.

Probeer oude recepten zoals pensensoep of gepekelde varkenssnuit. Hoewel dit voor de meer avontuurlijke Paleo kok is weggelegd, kan je toch vaak aangenaam verrast worden door spannende nieuwe smaken en texturen.

De makkelijkste manier is gewoon experimenteren met gelatine in poedervorm. Je kan deze (onder andere) kopen bij Puur Mieke.

Je kan simpelweg een lepel gelatine oplossen in een tas koffie of kokos-chocomelk.

Heel makkelijk en ideaal voor kinderen zijn zelfgemaakte gummi beertjes. Dit kan op basis van vruchtensappen of thee. Hier volstaat het zo´n 50 gr gelatine te “bloemen” in 1 dl. koud water en er dan 1 liter warm water bij te voegen. Voor de extra smaak kies je vers geperst citroensap of een ander vruchtensap. Krachtig smakende thee zoals rooibos of hibiscus werkt ook heel goed. Bijzoeten kan bijvoorbeeld met  honing (maar bij fruitgummies vind  ik dat zelf echt niet nodig). Vervolgens laat je de het mengsel afkoelen in de koelkast. Wie geen gietvormpjes heeft kan het mengsel gewoon in een ovenschaal of cakevorm gieten en het nadien in blokjes snijden. Net zo lekker.

 

Maakt gelatine reeds deel uit van jouw dagelijkse maaltijden? We zijn benieuwd naar jouw favoriete recepten…